Chế Độ Số

Chữ Số Quyền Octal

4	Đọc (r)
2	Ghi (w)
1	Thực thi (x)
0	Không có quyền

Định Dạng Ba Chữ Số

chmod 755 file    # rwxr-xr-x
chmod 644 file    # rw-r--r--
chmod 700 file    # rwx------
chmod 600 file    # rw-------

Tính Toán Chữ Số

7 (4+2+1)	rwx — đọc, ghi, thực thi
6 (4+2)	rw- — đọc, ghi
5 (4+1)	r-x — đọc, thực thi
4	r-- — chỉ đọc
3 (2+1)	-wx — ghi, thực thi
2	-w- — chỉ ghi
1	--x — chỉ thực thi
0	--- — không có quyền

Chế Độ Ký Hiệu

Cú Pháp: [ugoa][+-=][rwxXst]

u	User (chủ sở hữu)
g	Group
o	Others (người khác)
a	All (u + g + o)
+	Thêm quyền
-	Xóa quyền
=	Đặt quyền chính xác

Ví Dụ Ký Hiệu

chmod u+x file         # chủ sở hữu: thêm thực thi
chmod g-w file         # group: bỏ ghi
chmod o=r file         # others: chỉ đọc
chmod a+r file         # tất cả: thêm đọc
chmod u+x,g-w,o= file # thao tác kết hợp

Quyền Thường Dùng

Preset Quyền File

644 rw-r--r--	File mặc định — chủ sở hữu rw, người khác đọc
755 rwxr-xr-x	Script/binary — chủ sở hữu rwx, người khác rx
600 rw-------	File riêng tư — chỉ chủ sở hữu
400 r--------	Chỉ đọc riêng tư (SSH keys)
666 rw-rw-rw-	File ai cũng ghi được (tránh dùng)
777 rwxrwxrwx	Toàn quyền cho tất cả (tránh dùng)

Tham Khảo Nhanh

chmod 644 *.html       # web files: chủ sở hữu rw, công cộng r
chmod 755 *.sh         # scripts: chủ sở hữu rwx, công cộng rx
chmod 600 ~/.ssh/id_*  # SSH keys: chỉ chủ sở hữu
chmod 400 secret.pem   # certificate: chỉ đọc

Quyền Thư Mục

Ý Nghĩa Quyền Với Thư Mục

r (4)	Liệt kê nội dung thư mục (`ls`)
w (2)	Tạo/xóa file trong thư mục
x (1)	Truy cập (cd vào) thư mục
rx (5)	Liệt kê + truy cập (thông thường để đọc)
rwx (7)	Toàn quyền

Quyền Thư Mục Thường Dùng

chmod 755 dir/     # chuẩn: chủ sở hữu rwx, người khác rx
chmod 700 dir/     # riêng tư: chỉ chủ sở hữu
chmod 750 dir/     # group truy cập: chủ sở hữu rwx, group rx
chmod 1777 /tmp    # sticky bit: chỉ chủ sở hữu mới xóa được

Bit Đặc Biệt

Setuid, Setgid, Sticky

Setuid (4xxx)	Chạy với quyền của chủ sở hữu file (vd: `passwd`)
Setgid (2xxx)	Chạy với group của file / kế thừa group thư mục
Sticky (1xxx)	Chỉ chủ sở hữu mới xóa được file (vd: `/tmp`)

Đặt Bit Đặc Biệt

chmod 4755 program     # setuid: -rwsr-xr-x
chmod 2755 dir/        # setgid: drwxr-sr-x
chmod 1755 dir/        # sticky: drwxr-xr-t
chmod u+s program      # setuid dạng ký hiệu
chmod g+s dir/         # setgid dạng ký hiệu
chmod +t dir/          # sticky bit dạng ký hiệu

Đệ Quy

Thay Đổi Quyền Đệ Quy

chmod -R 755 dir/           # đặt tất cả thành 755 đệ quy
chmod -R u+rwX dir/         # chủ sở hữu rw, +x chỉ cho thư mục
chmod -R go-w dir/          # bỏ quyền ghi của group/others

File vs Thư Mục với find

# đặt thư mục thành 755, file thành 644
find /path -type d -exec chmod 755 {} +
find /path -type f -exec chmod 644 {} +

X Hoa — Thực Thi Có Điều Kiện

x (thường)	Thêm thực thi cho tất cả file và thư mục
X (hoa)	Thêm thực thi chỉ cho thư mục và file đã có thực thi

umask

Cách umask Hoạt Động

umask	Hiển thị umask hiện tại
umask 022	Files: 644, Dirs: 755
umask 077	Files: 600, Dirs: 700
umask 002	Files: 664, Dirs: 775

Tính Toán umask

# quyền mặc định trừ umask = quyền thực tế
# Files:  666 - 022 = 644 (rw-r--r--)
# Dirs:   777 - 022 = 755 (rwxr-xr-x)
umask          # hiển thị umask hiện tại
umask 022      # mặc định thường dùng
umask -S       # hiển thị dạng ký hiệu

Các Pattern Thường Gặp

Tình Huống Hằng Ngày

Web root	`chmod -R 755 /var/www/html`
File cấu hình	`chmod 600 app.conf`
Thư mục SSH	`chmod 700 ~/.ssh`
SSH authorized_keys	`chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys`
Thư mục chia sẻ	`chmod 2775 /shared` (setgid)
Log files	`chmod 640 /var/log/app.log`
Cron scripts	`chmod 755 /etc/cron.daily/myjob`
Thư mục tạm	`chmod 1777 /tmp` (sticky)

Xem Quyền

ls -l file.txt       # xem quyền
ls -ld dir/          # xem quyền thư mục
stat -c '%A %a %n' * # ký hiệu + số + tên
getfacl file.txt     # xem ACL (nếu đang dùng)

CHMOD THAM KHẢO NHANH