Cơ Bản

Chạy AWK

awk '{ print }' file.txt          # in mọi dòng
awk '{ print $1 }' file.txt       # in field đầu tiên
awk -F: '{ print $1 }' /etc/passwd  # dấu phân tách tùy chỉnh
awk -f script.awk file.txt        # chạy từ file
cmd | awk '{ print $2 }'          # đầu vào qua pipe

Cấu Trúc Chương Trình

awk 'pattern { action }'	Dạng cơ bản — action chạy khi pattern khớp
BEGIN { ... }	Chạy một lần trước khi xử lý đầu vào
END { ... }	Chạy một lần sau khi xử lý xong tất cả đầu vào
Không có pattern	Action chạy cho mỗi dòng
Không có action	Action mặc định là `{ print }`

Pattern & Action

Các Loại Pattern

awk '/error/' file.txt            # khớp regex
awk '$3 > 100' file.txt           # so sánh
awk 'NR >= 5 && NR <= 10' file.txt  # phạm vi dòng
awk '/start/,/end/' file.txt      # pattern phạm vi

Tham Khảo Pattern

/regex/	Khớp dòng với regex
$1 ~ /pat/	Field khớp regex
$1 !~ /pat/	Field không khớp regex
expr1, expr2	Phạm vi: từ lần khớp đầu đến lần khớp thứ hai
expr1 && expr2	AND logic
expr1 \|\| expr2	OR logic
!expr	NOT logic

Biến

Biến Built-in

NR	Số record (dòng) hiện tại
NF	Số field trong record hiện tại
FS	Dấu phân tách field đầu vào (mặc định: khoảng trắng)
OFS	Dấu phân tách field đầu ra (mặc định: dấu cách)
RS	Dấu phân tách record đầu vào (mặc định: newline)
ORS	Dấu phân tách record đầu ra (mặc định: newline)
FILENAME	Tên file đầu vào hiện tại
FNR	Số record trong file hiện tại

Biến Người Dùng

awk '{ total += $1 } END { print total }' file.txt
awk -v threshold=50 '$1 > threshold' file.txt
awk 'BEGIN { count = 0 } /pat/ { count++ }
     END { print count }' file.txt

Fields

Truy Cập Field

$0	Toàn bộ dòng hiện tại
$1, $2, ...	Field thứ nhất, thứ hai, ...
$NF	Field cuối cùng
$(NF-1)	Field kế trước cuối

Dấu Phân Tách Field

awk -F, '{ print $2 }' data.csv     # dấu phẩy
awk -F'\t' '{ print $1 }' data.tsv  # tab
awk 'BEGIN { FS = "[,:]" } { print $1 }' f  # nhiều ký tự
awk 'BEGIN { OFS = "," } { print $1, $3 }' f  # dấu phân tách đầu ra

Luồng Điều Khiển

Điều Kiện & Vòng Lặp

awk '{ if ($1 > 50) print "high"; else print "low" }' f
awk '{ for (i = 1; i <= NF; i++) print $i }' f
awk '{ i = 1; while (i <= NF) { print $i; i++ } }' f
awk '/skip/ { next } { print }' f  # bỏ qua dòng khớp

Câu Lệnh Điều Khiển

if (cond) { ... } else { ... }	Điều kiện
for (i = 0; i < n; i++) { ... }	Vòng lặp for kiểu C
for (key in array) { ... }	Duyệt key của array
while (cond) { ... }	Vòng lặp while
do { ... } while (cond)	Vòng lặp do-while
next	Bỏ qua, chuyển sang record tiếp theo
exit	Dừng xử lý, chạy khối END

Hàm

Hàm Tự Định Nghĩa

awk 'function max(a, b) {
    return (a > b) ? a : b
}
{ print max($1, $2) }' file.txt

Hàm Số

int(x)	Cắt bỏ phần thập phân
sqrt(x)	Căn bậc hai
sin(x), cos(x)	Hàm lượng giác
log(x), exp(x)	Logarithm tự nhiên và hàm mũ
rand()	Số thực ngẫu nhiên trong khoảng 0 đến 1
srand(seed)	Khởi tạo seed cho bộ tạo số ngẫu nhiên

Arrays

Associative Arrays

awk '{ count[$1]++ }
     END { for (k in count) print k, count[k] }' f
awk '{ arr[NR] = $0 }
     END { for (i = NR; i >= 1; i--) print arr[i] }' f

Thao Tác Array

arr[key] = val	Đặt phần tử
arr[key]	Lấy phần tử (tự tạo khi truy cập)
key in arr	Kiểm tra key có tồn tại không
delete arr[key]	Xóa một phần tử
delete arr	Xóa toàn bộ array
for (k in arr)	Duyệt qua các key (không theo thứ tự)
length(arr)	Số phần tử (gawk)

Hàm Chuỗi

Tham Khảo Chuỗi

length(s)	Độ dài chuỗi
substr(s, start, len)	Chuỗi con (chỉ số bắt đầu từ 1)
index(s, target)	Vị trí của target trong s (0 nếu không tìm thấy)
split(s, arr, sep)	Tách chuỗi thành array
sub(pat, repl, s)	Thay thế lần khớp đầu tiên
gsub(pat, repl, s)	Thay thế tất cả lần khớp
match(s, pat)	Vị trí khớp regex (đặt RSTART, RLENGTH)
tolower(s) / toupper(s)	Chuyển đổi chữ hoa/thường
sprintf(fmt, ...)	Định dạng chuỗi (như C printf)

Ví Dụ Chuỗi

awk '{ gsub(/old/, "new"); print }' f    # thay thế kiểu sed
awk '{ print toupper($0) }' f             # viết hoa tất cả
awk '{ print substr($0, 1, 40) }' f       # cắt bớt 40 ký tự

I/O

Đầu Ra

awk '{ print $1, $2 }' f              # cách nhau bởi dấu cách
awk '{ printf "%s,%d\n", $1, $2 }' f  # đầu ra có định dạng
awk '{ print $1 > "out.txt" }' f      # chuyển hướng ra file
awk '{ print $1 >> "out.txt" }' f     # thêm vào file

Tham Khảo I/O

print	In với ORS (newline mặc định)
printf fmt, ...	In có định dạng (không có newline cuối)
print > file	Chuyển hướng đầu ra ra file
print >> file	Thêm vào cuối file
print \| cmd	Pipe đầu ra vào lệnh
getline < file	Đọc một dòng từ file
cmd \| getline var	Đọc đầu ra lệnh vào biến
close(file)	Đóng file hoặc pipe

Các Pattern Thường Gặp

One-Liners

awk '{ sum += $1 } END { print sum }' f   # tổng cột
awk 'END { print NR }' f                   # đếm dòng
awk '!seen[$0]++' f                        # bỏ trùng lặp
awk 'NF' f                                 # bỏ dòng trống
awk '{ print NF }' f                       # số field mỗi dòng

Công Thức

CSV to TSV	`awk -F, 'BEGIN{OFS="\t"} {$1=$1; print}'`
Tổng cột 2	`awk '{ s += $2 } END { print s }'`
Top N dòng	`awk 'NR <= 10'` (như head)
Đếm tần suất	`awk '{ c[$1]++ } END { for (k in c) print k, c[k] }'`
Giữa các marker	`awk '/BEGIN/,/END/'`
In field thứ N	`awk '{ print $N }'` (thay N)

AWK THAM KHẢO NHANH